ekpizo.gr/blog

Οι διαφημίσεις επεμβαίνουν στην ζωή μας και επηρεάζουν την συμπεριφορά μας. Οι περισσότερες διαφημίσεις για παιδιά είναι για ανθυγιεινά σνακ και σοκολάτες. Τους πιο μικρούς τους ωθούν όλο και πιο πολύ να καταναλώνουν φαγώσιμα πολύ πλούσια σε ζάχαρη, λιπαρά και αλάτι. 

Η παιδική παχυσαρκία αποτελεί πλέον ένα μεγάλο πρόβλημα στη χώρα μας. Έχει χαρακτηρισθεί ως “βραδυφλεγής βόμβα”και θεωρείται η επιδημία της εποχής, συν τοις άλλοις  λόγω των σοβαρών προβλημάτων που δημιουργεί, π.χ. στεφανιαία νόσο και διαβήτη. Πρέπει να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά από τους υπεύθυνους φορείς και όλους μας. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO) η παχυσαρκία αποτελεί μία από τις τρεις σημαντικότερες αιτίες θανάτου για τους κατοίκους των “αναπτυγμένων χωρών” του Δυτικού Κόσμου.

Τι φταίει;

• Ο συνεχής βομβαρδισμός από διαφημίσεις των εταιρειών παρασκευασμένων φαγώσιμων, που σχεδόν πάντα είναι γεμάτα ζάχαρη και λιπαρά. 
• Τα παιδιά δεν τρώνε σχεδόν ποτέ μαζί με τους γονείς και περνάνε πολλές ώρες μόνα τους στο σπίτι. Έτσι συχνά το φαγητό που τρώνε δεν ελέγχεται όσο πρέπει από τους γονείς, ως προς την ποσότητα και την ποιότητα του. 
• Το σπιτικό φαγητό αποτελεί για πολλά νοικοκυριά μια συνήθεια όχι καθημερινή, η ακόμα και μια πολυτέλεια. 
• Πολλά παιδιά τρώνε σε fastfood ή από ντελίβερι. Το είδος της τροφής που προσφέρεται και καταναλώνεται - χάμπουργκερ, πίτσες, τηγανητά και αναψυκτικά - με την αντίστοιχη  περιεκτικότητα σε λίπος, αλάτι και ζάχαρη είναι η απάντηση για το γιατί παχαίνουν αυτά τα παιδιά. Με αυτό τον τρόπο, καταναλώνουν όλο και λιγότερο σαλάτες, λαχανικά και όσπρια, ενώ είναι σχεδόν καθημερινή η κατανάλωση κρέατος, στη μια ή την άλλη μορφή. 
• Η διατροφή στα σχολικά κυλικεία δεν είναι η κατάλληλη. Τα κυλικεία δεν προσφέρουν υγιεινή διατροφή αλλά τα πιο διαφημιζόμενα σνακ προς τους μαθητές. 
• Το σχολείο, πέρα από τα ακατάλληλα κυλικεία, δεν ενημερώνουν τα παιδιά για τη διατροφή τους. 

Η παχυσαρκία δεν είναι μόνο αποτέλεσμα κακής διατροφής αλλά και περιορισμένης άσκησης. Πρέπει να ενθαρρύνουμε τα παιδιά να γίνουν πιο δραστήρια. Η μεγάλη αύξηση των ωρών τηλεθέασης δεν είναι παρά συνδυασμός ακινησίας και κατανάλωσης σνακ, που είναι υψηλά σε θερμίδες, λίπος και αλάτι. Γονείς, κλείστε την τηλεόραση και ασχοληθείτε περισσότερο με τα παιδιά…

Η διεθνής οργάνωση των καταναλωτικών ομοσπονδιών, Consumers International, προτείνει ένα κώδικα συμπεριφοράς προς το μάρκετινγκ τροφίμων στα παιδιά. Ο κώδικας προβλέπει τα ακόλουθα:

• Απαγόρευση των διαφημίσεων στην τηλεόραση  φαγητών με μεγάλη περιεκτικότητα σε λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι. 
• Απαγόρευση του μάρκετινγκ φαγητών με μεγάλη περιεκτικότητα σε λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι σε όλα τα νέα μέσα μαζικής επικοινωνίας, όπως το διαδίκτυο και SMS. 
• Απαγόρευση της πώλησης φαγητών με μεγάλη περιεκτικότητα σε λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι στα κυλικεία των σχολείων. 

Η Consumers International προωθεί και μια απλουστευμένη σήμανση για τα τρόφιμα, για την καλύτερη κατανόηση του κοινού και περισσότερη αποτελεσματικότητα στην καταπολέμηση της παχυσαρκίας. Για παράδειγμα, η Αρχή Ελέγχου Τροφίμων της Μ. Βρετανίας (FSA) έχει εφαρμόσει τον «χρωματιστό φωτεινό σηματοδότη». Είναι τρόπος σήμανσης των τροφίμων, ο οποίος χρησιμοποιεί το κόκκινο, το πορτοκαλί και το πράσινο χρώμα, όπως οι φωτεινοί σηματοδότες, για να καταδείξει, στο μπροστινό μέρος της συσκευασίας, εάν, σε ένα τρόφιμο, τα λιπαρά, τα κεκορεσμένα λίπη, η ζάχαρη και το αλάτι είναι, σε υψηλά, μέτρια ή χαμηλά ποσοστά. 

• Ένα κόκκινο σημάδι, σημαίνει ότι το τρόφιμο περιέχει υψηλά ποσοστά, κάποιου συστατικού (συνήθος λιπαρά, ζάχαρη ή αλάτι), που καταναλώνουμε. Πρέπει να καταναλώνουμε ή να προσπαθήσουμε να τρώμε μικρότερες ποσότητες από τα τρόφιμα, που φέρουν κόκκινα σημάδια.
• Ένα πορτοκαλί σημάδι, σημαίνει ότι το τρόφιμο δεν περιέχει ούτε υψηλά, ούτε χαμηλά ποσοστά αυτού του συστατικού. 
• Ένα πράσινο σημάδι σημαίνει ότι το τρόφιμο περιέχει χαμηλά ποσοστά του συγκεκριμένου συστατικού. Όσο περισσότερα πράσινα σημάδια έχει ένα τρόφιμο στη συσκευασία του, τόσο πιο υγιεινή επιλογή τροφίμων κάνουμε.

Θέλουμε να δούμε τον Ενιαίο Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) να προωθεί και στην χώρα μας τον κώδικα συμπεριφοράς σχετικά με το μάρκετινγκ τροφίμων στα παιδιά και μια κατανοητή σήμανση τροφίμων που να  βοηθά στην υγιεινή διατροφή. Θέλουμε να δούμε και την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) να φτιάξει ένα κώδικα για το μάρκετινγκ τροφίμων στα παιδιά. 

Ένα βίντεο από την Ιταλική καταναλωτική οργάνωση Altro Consumo, για την καμπάνια εναντίων των τηλεοπτικών διαφημίσεων τροφίμων σε παιδιά «στοπ στο επιθετικό μάρκετινγκ». 

Όλο και περισσότερο καταναλώνουμε νερό συσκευασμένο σε πλαστικά μπουκάλια. Μάλλον το κάνουμε αυτό γιατί πιστεύουμε ότι το εμφιαλωμένο νερό είναι καλύτερο από αυτό της βρύσης. Αλλιώς πως να το εξηγήσουμε, αφού το εμφιαλωμένο νερό είναι πανάκριβο. Ένα μπουκαλάκι του μισού λίτρου κοστίζει στο περίπτερο 50 λεπτά, δηλαδή όσο και η αμόλυβδη βενζίνη.

Αλλά, αξίζει να καταναλώνουμε εμφιαλωμένο νερό αντί αυτού της βρύσης; Γνωρίζουμε τις διαφορές τους; Ας το εξετάσουμε.

Υπάρχουν 3 κατηγορίες εμφιαλωμένου νερού

Φυσικό μεταλλικό νερό. Έχει υπόγεια προέλευση και αντλείται από πηγές. Διακρίνεται από το κοινό πόσιμο νερό από την φυσιολογική του σύσταση, π. χ. σε περιεκτικότητα ανόργανων αλάτων. Στα φυσικά μεταλλικά νερά δεν επιτρέπεται καμία επεξεργασία απολύμανσης.

Νερό πηγής. Είναι το νερό υπόγειας προέλευσης που αντλείται από πηγές. Δεν υπόκειται σε επεξεργασία απολύμανσης αλλά τα φυσικοχημικά του χαρακτηριστικά είναι σαν εκείνα του κοινού πόσιμου νερού.

Επιτραπέζιο νερό. Νερό με χαρακτηριστικά που δεν διαφέρουν από εκείνα του κοινού πόσιμου νερού - αλλά που είναι εμφιαλωμένο. Επιτρέπεται να υποβληθεί σε διάφορες διεργασίες απολύμανσης.

Βάσει του νόμου, τα εμφιαλωμένα νερά (εκτός από τα φυσικά μεταλλικά), πρέπει να έχουν συγκεκριμένη ποιότητα (όρια στον αριθμό μικροβίων), η οποία, όμως διατηρείται, μόνο όταν η αποθήκευση και η μεταφορά τους γίνεται σε θερμοκρασίες, που δεν ξεπερνούν τους 18 βαθμούς Κελσίου. Άρα, πόσο υγιεινό μπορεί να είναι το εμφιαλωμένο νερό, που οι περισσότεροι από μας έχουμε μαζί μας, επί ώρες, μια ζεστή ημέρα του καλοκαιριού; Είναι σε όλους γνωστό ότι οι υψηλές θερμοκρασίες ευνοούν τον πολλαπλασιασμό διαφόρων μικροβίων, παθογόνων και μη.

Ένα χιουμοριστικό βίντεο από την Αμερική. 

Ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) κάθε χρόνο κάνει κατασχέσεις ακατάλληλου ή αλλοιωμένου εμφιαλωμένου νερού, π. χ. περισσότερα από 10.000 μπουκάλια «Kimi Φυσικό  μεταλλικό νερό» αποσύρθηκαν το 2006, καθώς, κατόπιν ελέγχων, ανιχνεύθηκε η παρουσία επικίνδυνου παθογόνου μικροοργανισμού που προκαλεί διάφορες λοιμώξεις (π. χ. ωτίτιδες).

Από οικολογική άποψη το εμφιαλωμένο νερό, είναι μία σκέτη καταστροφή. Χιλιάδες τόνοι ρύπων από τα φορτηγά, που μεταφέρουν πλαστικά μπουκάλια νερού από ένα μέρος της χώρας στο άλλο… και μετά χιλιάδες τόνοι πλαστικών από τα άδεια μπουκάλια που ρυπαίνουν την ατμόσφαιρα την ατμόσφαιρα, παραλίες, βουνά, ρεματιές…

Όσο για το κόστος… στο περίπτερο το εμφιαλωμένο νερό κοστίζει όσο και η βενζίνη. Η βενζίνη όμως χρειάζεται δαπανηρές μελέτες εξερεύνησης, γεωτρήσεις (σε πολλές περιπτώσεις, υποθαλάσσιες), μεταφορά με αγωγούς, και βυτιοφόρα από απομακρυσμένους ηπείρους, επεξεργασία σε διυλιστήρια, και μεταφορά σε πρατήρια πώλησης. Πως μπορεί να κοστίζει το ίδιο, π. χ. όσο το νερό που αντλείται από μία πηγή στο Λουτράκι;

Εσύ τι νερό πίνεις;

Το BLOG “Ποιότητα Ζωής” για την ΕΚΠΟΙΖΩ συντάχτηκε από τον Χαράλαμπο Φωκά

The Blog “Quality of Life” for the Consumers’ Association EKPIZO was written by Caralampo Focas.